Meditasyon beynin yapısını nasıl değiştiriyor

Çok da eski olmayan bir geçmişte, beynin yapısının belli bir yaştan sonra değişmediği düşünülüyordu. Ancak yapılan bilimsel araştırmalar sonucunda beynin aslında plastiğe benzer bir yapıya sahip olduğu ve yapısının değişebileceği kabul görmeye başladı.

Bunca zaman kullandığımız bazı atasözleri de böylece anlamını yitirmeye başladı. Yani insan artık 7’sinde neyse 77’sinde de o olmak zorunda değil.

Beynin yapısı yani Nöroplastisite ile ilgili konuya daha sonra değineceğim, şimdi meditasyonun beynin yapısı üzerindeki etkisi üzerinde durmak istiyorum.

Meditasyonun beyni değiştirebildiği yönündeki ilk araştırmalardan biri Sara Lazar isimli Harvard Tıp Okulu ve Massachusetts General Hospital’da çalışan bir nörobilimci tarafından yapıldı.

Sara Lazar’ın araştırmasına göre meditasyon beyni değiştirebiliyor.

Sara Lazar bir koşucu ve yaşadığı bir sakatlığın ardından gittiği doktor koşuyu bırakmasını ve sadece esneme hareketleri yapmasını söylüyor. Ardından Sara Lazar, yogaya başlıyor ve yoganın sağladığı faydaları görünce, buna neyin sebep olduğunu araştırmayı istiyor. Sara Lazar Washington Post’a verdiği bir röportajda, “Yoga eğitmenim, yoganın merhameti artırdığını ve kalbimi açacağını söylediğinde, ben sadece buraya biraz esnemeye geldim diye düşündüm. Ancak zaman içinde daha sakin kalmaya ve zor durumlarla daha kolay baş etmeye başladım. Gerçekten de daha merhametli davranmaya ve başkalarının bakış açılarını görmeye başladım” diyor.

Bu sonuçlardan etkilenen Lazar, yaptığı bilimsel literatür taraması sonucunda meditasyonun stres, depresyon, kaygı ve uykusuzluk gibi sorunları azalttığına dair araştırmalarla karşılaşıyor.

Tüm bunları görünce bir nörobilimci olarak bir yoga pozu ya da oturup nefesini takip etmek kadar basit gözüken eylemlerin nasıl böylesine büyük değişimlere yol açabildiğini sorgulamaya başlıyor.

Yaptığı ilk araştırmada, Amerika’nın Boston şehrinde yaşayan, daha önce meditasyon eğitimi almamış ancak günde 30-40 dakika meditasyon yapan insanların beyinleriyle, demografik olarak özellikleri uyuşan ancak meditasyon yapmayan kişilerin beyinleriyle karşılaştırılıyor. Buldukları şey ise, kontrol grubuna kıyasla meditasyon yapanları beyinlerindeki bazı bölgelerde görme, duyma, hafıza, duygular, konuşma, karar verme ve kendini kontrol etme gibi duyusal algıya dahil olan gri maddenin daha yoğun olduğunu tespiti oluyor. Hatta aynı araştırmaya yaş odağıyla baktıklarında, 50 yaşında meditasyon yapan birey ile 25 yaşındaki meditasyon yapan bireyin beyin korteksinin oranının aynı olması da şaşırtıcı bir sonuç oluyor.  Bu durumda da meditasyonun; yaşlanmaya bağlı olarak kortinal yapıda yaşanan çöküşü yavaşlattığı veya önlediği düşünülüyor.

Ancak ilk araştırmaya çok sayıda eleştiri geliyor ve meditasyon yapanların aslında beyinlerinin en başından bu yana -zaten böyle olduğu için- meditasyon ve yogaya yönelmiş olabilecekleri iddia ediliyor.

Sara Lazar ise araştırmaya bu eleştirilerin ardından da devam ediyor ve ikinci bir araştırma ortaya koyuyor. Bu çalışmada ise hiç meditasyon yapmamış kişiler toplanıyor ve araştırma öncesi beyin taramaları yapılıyor. Ardından bu kişiler sekiz hafta süren meditasyon temelli stres azaltma kampına gönderiliyor. Çalışma kampında her gün 30-40 dakika boyunca meditasyon yapmaları sağlanıyor. Sekiz haftanın sonunda meditasyon deneyimleyenlerin beyinleri, kontrol grubuna göre 3 bölgede farklılaşıyor.

Öğrenme, bellek, duygusal düzenleme ve algılamaya yardımcı olan sol hipokampüste büyüme görüldü.

Tempopoparyetal ağız (TPJ) denilen merhamet, perspektif kazanma, empati ve şefkat için önemli bölgede değişikliler saptandı.

Değişiklik tespit edilen bir diğer bölgede amigdala oldu. Amigdala, duygusal hafıza ve duygusal tepkilerin oluşmasındaki birincil role sahip bölge, beynin savaş ya da kaç refkleksini veren bölge olarak da bilinir. Meditasyon yapanların amigdala bölgesinde ise azalma tespit edildi.

Yapılan araştırma da gösteriyor ki hayatımızdaki stresi azaltmak, farklı bakış açılarını görmeye başlamak, şefkat ve empatiyi daha fazla hissetmek için düzenli meditasyon pratiğine sahip olmak önemli.

Sevgiyle,

Benzer Yazılar

Yoga Nedir? Yoga neyi dönüştürür ve geliştirir?
Yin Yoga’da uzun uzun durmasak olmaz mı?
Şu anda kalmak neden bu kadar zor?

Yorumlar

    Henüz bir yorum yapılmamış. İlk yorumu yapan sen ol!

Yorum Bırak

E-mail adresiniz yayınlanmayacaktır.